Hekimim çekelim dedi: ikinci görüş almalı mıyım?

Her öneri için ikinci görüş almak gerekmiyor. Dolgu, temizlik ya da tek bir kanal tedavisi gibi geri alınabilir ve sınırlı işlemlerde ikinci bir randevu genellikle zaman kaybı olur. İkinci görüşün değeri, kararın geri alınamaz olduğu yerde ortaya çıkıyor: çekim, çok sayıda dişin aynı anda çıkarılması, kemik cerrahisi ya da ağzın tamamını kapsayan bir plan. Bu dört başlıkta ikinci bir bakış, sonucu gerçekten değiştirebilir.

İki hekimin farklı şey söylemesi çoğu zaman birinin hatalı olması anlamına gelmez. Aynı röntgende iki farklı yaklaşım olabilir: biri dişi mümkün olduğunca uzun süre ağızda tutmayı önceler, diğeri kalan kemiği korumayı ve planı bir bütün olarak kurmayı önceler. İkisi de savunulabilir. Sizin işiniz hangisinin doğru olduğunu bulmak değil, hangi gerekçenin sizin durumunuza uyduğunu anlamak.

İkinci görüş almanın en sık atlanan kuralı şu: karşı tarafa aynı bilgiyi verin. Röntgeni olmayan bir hekim ancak tahmin yürütür ve o tahmin genellikle daha temkinli, bazen de daha agresif çıkar. Elinizdeki her belgeyi götürün. Görüntülerinizi istemek hakkınız; klinikler bunları paylaşmakla yükümlüdür ve iyi bir klinik bunu sorun etmez.

Çekim önerisinin arkasında genellikle üç gerekçeden biri vardır: dişi tutan kemiğin büyük bölümünün erimiş olması, kökün boyuna kırılmış olması ya da geriye üstüne bir şey yapılacak kadar sağlam diş dokusu kalmamış olması. Bu üçü de görüntüyle ve muayeneyle gösterilebilir. Size gerekçesi gösterilmeden yapılan bir çekim önerisi eksik bir öneridir; göstermelerini istemek olağan bir talep.

Tersi de doğru ve daha az konuşuluyor: bazen ikinci görüş, dişin kurtarılabileceğini değil kurtarılamayacağını doğrular. Aylarca taşınan ve her birkaç ayda bir tedavi gören bir diş, çevresindeki kemiği harcayarak duruyor olabilir. O kemik ileride implantın oturacağı yer. Yani her ikinci görüş 'dişi kurtaralım' demez; bazen 'geciktirmeyin' der ve bu da değerli bir cevaptır.

Son olarak bizim konumumuzu açıkça yazalım. Biz bu işi yapan bir kliniğiz, yani tarafsız bir hakem değiliz. Bu yüzden bize gelen ikinci görüş taleplerinde bir kuralımız var: uygun olmadığınızı düşünüyorsak bunu yazıyoruz ve tek bir dişin sorunu için bizim protokolümüzün gerekli olmadığını söylüyoruz. Aynı ölçüyü bizi değerlendirirken siz de kullanın: size uygun olmadığınız bir durum söyleyebilen bir klinik, size her şeyi yapabileceğini söyleyen klinikten daha güvenilirdir.

Aşağıdaki ayrım, ikinci görüşün işe yarayacağı durumlarla zaman kaybettireceği durumları birbirinden ayırıyor.

Aşağıdaki sıra, ikinci görüşün gerçekten karşılaştırılabilir bir bilgi üretmesini sağlıyor.

1. 1

   Belgelerinizi isteyin

   Panoramik röntgen, varsa tomografi, çekilmiş ağız içi fotoğraflar ve yazılı tedavi planı. Bunlar sizin sağlık kayıtlarınız; kopyasını istemek olağan bir taleptir ve reddedilmemesi gerekir.

2. 2

   İlaç ve hastalık listesini yazın

   Kullandığınız tüm ilaçlar, kronik hastalıklar ve geçirilmiş ameliyatlar. Kan sulandırıcı, kemik ilacı ve diyabet ilaçları planı doğrudan etkiler; hatırlanarak değil yazılarak gidilmeli.

3. 3

   İlk görüşü baştan söylemeyin

   Muayene bittikten sonra söyleyin. Önce kendi değerlendirmesini duymak, iki görüşün gerçekten bağımsız olmasını sağlar. Sonra ilk planı gösterip aradaki farkın gerekçesini sorun.

4. 4

   Gerekçeyi görüntü üzerinde isteyin

   Bu diş neden kurtarılamıyor? Kemik ne kadar kalmış? Kırık nerede? Bunlar görüntüde gösterilebilir sorular. Gösterilemiyorsa cevap eksik demektir.

5. 5

   Alternatifleri ve bedellerini sorun

   Dişi tutmanın bir yolu varsa nedir, kaç yıl kazandırır ve bu süre boyunca çevresindeki kemiğe ne olur? Cevabın içinde hem kazanç hem bedel geçmeli.

6. 6

   İkisini yazılı olarak karşılaştırın

   İki planı yan yana koyun: kapsam, süre, seans sayısı, maliyet ve sonrasında ne olacağı. Yazılı olmayan planlar karşılaştırılamaz; sözlü kalan her ayrıntı zamanla değişir.

İkinci görüşte asıl merak edilen şu: bu dişi tutmanın bir yolu var mı? Aşağıdakiler o konuşmanın başlıkları.

Bunları yaşanmış olduğu için yazıyoruz; hepsi ikinci görüşün amacını boşa çıkaran davranışlar.

Karar sizin ve karar vermek için elinizde yeterli bilgi olması gerekiyor. Aşağıdaki adımlar o bilgiyi düzenlemeye yarıyor.

1. Farkın nereden geldiğini bulun

   İki plan farklıysa fark genellikle bir varsayımdan çıkar: kemiğin ne kadar kaldığı, dişin ne kadar dayanacağı ya da hastanın ne kadar bekleyebileceği. Farkın kaynağını bulduğunuzda hangi planın size uyduğu da belli olur.

2. Sorularınızı yazıp geri sorun

   Aklınıza sonradan gelen soruları not edin ve iki kliniğe de sorun. İyi bir klinik bu soruları yanıtlar; yanıtlamaktan kaçınılan yer, cevabın bulunduğu yerdir.

3. Zaman sınırınızı gerçekçi koyun

   Karar için birkaç hafta ayırmak makul, aylarca beklemek değil. Kemik kaybı sessiz ilerler ve bekleme süresinin bedeli tedavi seçeneklerinin daralmasıdır.

4. Kararınızı yazılı planla verin

   Hangi kliniği seçerseniz seçin, kapsamı yazılı isteyin: kaç implant, hangi üst yapı, kaç seans, kontroller ve garanti. Yazılı plan hem sizi hem kliniği korur.