روز ۱: تصویربرداری، کاشت و نخستین امتحان دندان‌ها - روز ۲: دندان‌های آزمایشی و رنگ نهایی - روز ۳: تحویل دندان‌های نهایی

هنگام تصمیم‌گیری

برند ایمپلنت اهمیت دارد؟

دارد، اما نه جایی که گمان می‌شود: تفاوت در این است که ده سال بعد بتوانید آن قطعه را پیدا کنید

وقتی بیماران درباره برند می‌پرسند، معمولاً می‌خواهند بدانند: آیا ایمپلنت گران‌تر بیشتر دوام می‌آورد؟ حقیقت این است که تفاوت برندها جایی نیست که بیشتر بیماران گمان می‌کنند. در این صفحه نوشته‌ایم برند کجا واقعاً فرق ایجاد می‌کند، کجا اصلاً فرقی ایجاد نمی‌کند و دو چیزی که بسیار بیشتر از پرسش برند تعیین‌کننده‌اند.

پاسخ کوتاه

برند اهمیت دارد، اما نه به خاطر معجزه مواد. تقریباً همه ایمپلنت‌های امروزی از تیتانیوم یا آلیاژ تیتانیوم ساخته می‌شوند و فرایندهای سطحی‌شان به هم نزدیک است. تفاوت اصلی در سه جاست: اینکه سیستم مدت‌ها در بازار بوده باشد، سال‌ها بعد بشود قطعه یدکی‌اش را پیدا کرد و پشتش داده‌های منتشرشده باشد. از این‌ها هم مهم‌تر، دقت برنامه‌ریزی و مراقبت بعدی از درمان است.

جنس
تقریباً همه تیتانیوم یا آلیاژ آن
تفاوت اصلی
ماندگاری سیستم و دسترسی به قطعه یدکی
به اندازه برند مهم
برنامه‌ریزی، کاشت، تنظیم اکلوژن
پرسشی که باید پرسید
کدام سیستم؟ سوابقش به من داده می‌شود؟

بازبینی پزشکی: Bilge Ilgın، دندان‌پزشک · ایمپلنتولوژی

برند کجا فرق ایجاد می‌کند و کجا نه

اول از جایی شروع کنیم که فرقی ایجاد نمی‌کند. تقریباً همه ایمپلنت‌های امروزی از تیتانیوم خالص یا آلیاژ تیتانیوم ساخته می‌شوند؛ این فلز چون با استخوان به‌خوبی سازگار است، ده‌ها سال است که به کار می‌رود. روش‌های زبر کردن سطح هرچند از برندی به برند دیگر فرق می‌کند، نتایج نزدیک به هم به دست می‌دهد. یعنی جمله «تیتانیوم فلان برند بهتر است»، آن‌طور که برای بیمار تعریف می‌شود، بیشتر وقت‌ها درست نیست.

اولین جایی که فرق ایجاد می‌کند ماندگاری است. سیستم ایمپلنت فقط یک پیچ نیست؛ همراه قطعه‌هایی که رویش قرار می‌گیرند، پیچ‌ها و ابزارهای قالب‌گیری یک سیستم است. اگر ده سال بعد لازم شود پیچی را عوض کنید، آن قطعه باید هنوز تولید شود. در سیستمی که از بازار جمع شده یا اصلاً شناخته‌شده نیست، حتی عوض کردن یک پیچ شل‌شده هم دردسری جداگانه می‌شود و گاهی به تعویض کل روبنا می‌انجامد.

دومین جا مستند بودن است. پشت سیستم‌هایی که مدت‌ها به کار رفته‌اند داده‌های بالینی منتشرشده هست؛ پیگیری شده که بعد از چند سال چه اتفاقی افتاده است. در سیستمی تازه یا ناشناخته این داده‌ها وجود ندارد و نبودنشان آن را بد نمی‌کند، اما ناشناخته می‌کند. در قطعه‌ای که در دهانتان کاشته می‌شود، ناشناخته بودن به‌تنهایی یک قلم هزینه است.

سومین جا طراحی اتصال است. ایمپلنت‌های کلاسیک دوتکه‌اند: بدنه‌ای که در استخوان قرار می‌گیرد و قطعه‌ای که رویش پیچ می‌شود. در محل اتصال این دو، فاصله‌ای در حد میکرون وجود دارد و این فاصله هم جایی برای باکتری است و هم نقطه‌ای برای شل شدن. در طراحی‌های تک‌تکه، یعنی مونوبلاک، این اتصال اصلاً وجود ندارد؛ در عوض زاویه را نمی‌شود بعداً با عوض کردن قطعه بالایی اصلاح کرد و برنامه‌ریزی باید از ابتدا درست باشد. این تفاوت برند نیست، انتخاب طراحی است.

حالا برسیم به اصل مطلب. وقتی عواملی را که عمر طولانی ایمپلنت را تعیین می‌کنند ردیف کنیم، برند در رتبه اول نمی‌آید. اول برنامه‌ریزی است: ایمپلنت در کدام لایه استخوان، با چه زاویه‌ای و به چه تعداد کاشته شده است. بعد تنظیم اکلوژن؛ بریجی که بار را نامتعادل پخش کند، هر برندی که باشد همان نتیجه‌ها را به بار می‌آورد. و در آخر، که در بلندمدت در واقع تعیین‌کننده‌ترین است، مراقبت: پری‌ایمپلنتیت بی‌صدا پیش می‌رود و برند از آن محافظت نمی‌کند.

نتیجه عملی این است: پرسیدن درباره برند درست است، اما پرسیدن آن به‌تنهایی ناقص است. پرسش درست سه بخش دارد: کدام سیستم به کار می‌رود، سوابق این سیستم به من داده می‌شود و آیا سال‌ها بعد می‌شود به این قطعه‌ها دسترسی داشت؟ در کلینیکی که به این سه پرسش پاسخ روشن می‌دهد، خود نام برند به درجه دوم می‌رود.

ویژگی‌هایی که یک سیستم خوب دارد

موارد زیر معیارهایی است که مستقل از نام برند می‌شود بررسی کرد. همه را می‌شود پرسید و پاسخشان را می‌شود راستی‌آزمایی کرد.

چه زمانی مناسب است

  • سیستم‌هایی که مدت‌ها در بازار بوده‌انددر سیستمی که سال‌هاست به کار می‌رود، هم داده بلندمدت هست و هم ماندگاری قطعه‌ها. سیستم تازه لزوماً بدتر نیست؛ اما هنوز تضمینی برای ده سال بعد ندارد.
  • سیستم‌هایی که قطعه‌هایشان در دسترس استپیدا شدن پیچ، قطعه بالایی و ابزارهای قالب‌گیری باعث می‌شود تعمیر کوچکی که بعدها لازم شود کوچک بماند. وقتی پیدا نشوند، ساده‌ترین کار هم بزرگ می‌شود.
  • سیستم‌هایی که سوابقشان در اختیار بیمار قرار می‌گیردبرند، قطر، طول و ناحیه کاشت ایمپلنت باید به شما داده شود. بدون این اطلاعات، ادامه کار برای دندان‌پزشک دیگری سخت می‌شود؛ اگر نقل مکان کنید یا به خارج از کشور بروید، تنها چیزی که در دستتان می‌ماند همین است.
  • سیستم‌هایی که متناسب با دهان شما انتخاب شده‌اندبهترین برند آن است که اندازه و طراحی‌اش با استخوان شما جور باشد. ایمپلنت ضخیم در استخوان باریک یا طراحی رزوه نامناسب در استخوان سخت، هر برندی که باشد مشکل‌ساز است.

چه زمانی مناسب نیست

  • سیستم‌هایی که نام و سابقه‌شان داده نمی‌شوداگر گفته نشود کدام ایمپلنت به کار رفته، هر دندان‌پزشکی که بعدها روی آن دهان کار کند کورکورانه کار می‌کند. خواستن این اطلاعات درخواستی عادی است؛ داده نشدنش به‌تنهایی نشانه هشدار است.
  • سیستم‌هایی که از بازار جمع شده‌انددر سیستمی که تولیدش متوقف شده، قطعه یدکی به مرور تمام می‌شود. برای عوض کردن پیچی که شل شده ممکن است لازم شود کل روبنا تعویض شود؛ کاری گران‌تر از خود ایمپلنت.
  • سیستم‌هایی که فقط بر اساس قیمت انتخاب می‌شوندانتخاب سیستم جای درست صرفه‌جویی نیست. تفاوت قیمت بخش کوچکی از هزینه کل است؛ در عوض تفاوتی که سال‌ها بعد به بار می‌آورد بزرگ است.
  • انتخاب‌هایی که با سیستم فعلی دهانتان ناسازگارنداگر قبلاً ایمپلنت گذاشته‌اید، اینکه ایمپلنت‌های تازه در صورت امکان از همان سیستم باشند، مراقبت و تعمیرهای احتمالی را ساده‌تر می‌کند. سه سیستم مختلف در یک دهان، یعنی سه موجودی قطعه جداگانه.

درباره برند چه باید پرسید

موارد زیر پرسش‌هایی است که پیش از درمان باید پرسید و پاسخ کوتاه و روشنی دارند. به پاسخ‌های طولانی نیاز ندارند؛ پاسخ ندادن هم خودش یک پاسخ است.

  1. 1

    از کدام سیستم استفاده می‌شود؟

    نامش، سازنده‌اش و اینکه چه مدت است به کار می‌رود. در کلینیکی که نمی‌تواند به این پرسش پاسخ روشن بدهد، تعمیری که بعدها لازم شود به مشکل شما تبدیل می‌شود.

  2. 2

    کارت ایمپلنت یا سابقه آن به من داده می‌شود؟

    برند، قطر، طول و محل قرارگیری ایمپلنت به‌کاررفته باید کتبی به شما داده شود. این سند بخشی از سوابق سلامت شماست و اگر نقل مکان کنید، تنها اطلاعاتی است که در دستتان می‌ماند.

  3. 3

    سال‌ها بعد می‌شود به قطعه‌های این سیستم دسترسی داشت؟

    ماندگاری پیچ، قطعه بالایی و ابزارهای قالب‌گیری. در سیستمی رایج این مشکل پیش نمی‌آید؛ در سیستمی ناشناخته، ده سال مدت طولانی است.

  4. 4

    چرا این سیستم برای من مناسب تشخیص داده شد؟

    پاسخ باید به وضعیت استخوان شما مربوط باشد: پهنا، ارتفاع، سختی و بار برنامه‌ریزی‌شده. «ما همیشه از همین استفاده می‌کنیم» پاسخی معتبر اما ناقص است.

  5. 5

    اگر پیچی شل شود یا بشکند، روند کار چطور است؟

    قطعه در کلینیک موجود است، در چه مدت تهیه می‌شود، کار در دامنه پوشش هست یا نه. پاسخ این پرسش بیش از بحث برند به کارتان می‌آید.

چیزهایی که بیشتر از برند فرق ایجاد می‌کنند

چهار سرفصل زیر، عمر ایمپلنت را قوی‌تر از نام برند تعیین می‌کنند.

01

برنامه‌ریزی

اینکه ایمپلنت در کدام لایه استخوان، با چه زاویه‌ای و به چه تعداد کاشته شود. این تصمیم که روی CBCT گرفته می‌شود، کل سیستم نگه‌دارنده را تعیین می‌کند و اصلاح کردنش در آینده از همه سخت‌تر است.

02

استحکام اولیه هنگام کاشت

اندازه‌گیری می‌شود که ایمپلنت با چه مقاومتی در استخوان می‌نشیند. بارگذاری پیش از رسیدن به مقدار مورد انتظار، بهترین برند را هم نجات نمی‌دهد. در کلینیکی که درباره نتیجه این اندازه‌گیری صحبت می‌شود، بحث برند کوچک می‌شود.

03

تنظیم اکلوژن

بریجی که بار را یکسان پخش نکند، در عرض چند ماه شل شدن پیچ، شکستن پروتز و تحلیل استخوان به بار می‌آورد. زمانی که روز تحویل برای تنظیم اکلوژن گذاشته می‌شود، بیش از تفاوت برند فرق ایجاد می‌کند.

04

مراقبت و معاینه کنترلی منظم

پری‌ایمپلنتیت بی‌صدا پیش می‌رود و بی‌آنکه درد بدهد استخوان را از بین می‌برد. تنها چیزی که آن را زود شناسایی می‌کند معاینه کنترلی منظم است؛ هیچ برندی این کار را به جای شما انجام نمی‌دهد.

باورهای نادرست درباره برند

موارد زیر جمله‌هایی است که در این حوزه بیش از همه شنیده می‌شود و هرکدام جایی ناقص یا نادرست است.

برند گران‌تر بیشتر دوام می‌آورد

در زنجیره‌ای که عمر ایمپلنت را تعیین می‌کند، برند فقط یک حلقه است. ایمپلنتی که با زاویه نادرست کاشته شده، بارش نامتعادل پخش شده یا از آن مراقبت نشده، هر برندی که باشد ممکن است از دست برود. تفاوت قیمت جای برنامه‌ریزی درست را نمی‌گیرد.

ایمپلنت ارزان ایمپلنت بدی است

این هم درست نیست. در بازار سیستم‌های مقرون‌به‌صرفه‌ای هست که مدت‌هاست وجود دارند و داده دارند. آنچه باید واقعاً به آن نگاه کرد قیمت نیست، ماندگاری سیستم و در دسترس بودن قطعه‌های آن است.

عوض کردن برند همیشه ممکن است

روی ایمپلنتی که در دهان شماست، معمولاً نمی‌شود قطعه برند دیگری را نصب کرد. هندسه اتصال هر سیستم مخصوص خودش است. به همین دلیل ثبت شدن اینکه کدام سیستم به کار رفته مهم است.

حساسیت به تیتانیوم شایع است

حساسیت واقعی به تیتانیوم وضعیتی است که بسیار به‌ندرت گزارش شده است. بخش بزرگ مشکل‌هایی که اطراف ایمپلنت دیده می‌شود نه از حساسیت، بلکه از عفونت یا نحوه پخش بار است. اگر شکی باشد راهی برای بررسی‌اش هست؛ اما این اولین توضیحی نیست که باید به ذهن برسد.

اطلاعات سیستم را چطور نگه دارید

این اطلاعات در سال اول به کارتان نمی‌آید؛ ممکن است در سال دهم تنها چیزی باشد که به کارتان می‌آید.

  1. بعد از پایان درمان سابقه را بخواهید

    برند، قطر، طول و ناحیه کاشت ایمپلنت به‌کاررفته. در بیشتر کلینیک‌ها این اطلاعات به‌صورت کارتی آماده داده می‌شود؛ اگر داده نشد، بخواهید.

  2. رادیوگرافی‌هایتان را نگه دارید

    رادیوگرافی که بلافاصله بعد از درمان گرفته می‌شود، اگر بعدها مشکلی پیش بیاید، نقطه مقایسه است. این تنها سندی است که نشان می‌دهد سطح استخوان در آن روز کجا بوده است.

  3. نسخه‌ای دیجیتال نگه دارید

    نسخه‌ای از مدارک را در تلفن یا ایمیلتان نگه دارید. وقتی شهرتان را عوض می‌کنید یا در وضعیتی اورژانسی، باید در دسترس باشد.

  4. در معاینه‌های کنترلی به‌روزش کنید

    هر تعمیری که انجام می‌شود و هر قطعه‌ای که عوض می‌شود باید ثبت شود. این اطلاعات که در طول سال‌ها جمع می‌شود، هر کاری را که بعدها لازم شود آسان‌تر می‌کند.

در این موارد صبر نکنید

  • اگر سابقه ایمپلنتتان را ندارید. با کلینیکی که درمان را انجام داده تماس بگیرید و بخواهید. این اطلاعات بخشی از سوابق سلامت شماست و خواستنش عادی است. اگر کلینیک تعطیل شده باشد، گاهی می‌شود سیستم را از روی یک رادیوگرافی شناسایی کرد.
  • وقتی پیچی شل می‌شود یا می‌شکند. اگر معلوم نباشد کدام سیستم به کار رفته، تهیه قطعه به تأخیر می‌افتد. به همین دلیل داشتن سابقه در دستتان، زمان حل مشکل را مستقیماً کوتاه می‌کند.
  • وقتی سراغ دندان‌پزشک دیگری می‌روید. اطلاعات سیستم و رادیوگرافی‌های قبلی را به دندان‌پزشک تازه‌تان بدهید. دندان‌پزشکی که نمی‌داند سطح استخوان از کجا شروع شده، تحلیلی را که در حال پیشرفت است دیر متوجه می‌شود.
  • اگر خارج از کشور زندگی می‌کنید یا زیاد سفر می‌کنید. کلینیکی که در وضعیت اورژانسی به آن مراجعه می‌کنید سابقه شما را نمی‌داند. سابقه ایمپلنتی که همراه دارید، کیفیت تصمیمی را که در آن لحظه گرفته می‌شود تعیین می‌کند.

برند چقدر بر قیمت اثر دارد

تفاوت برند بخش کوچک‌تری از هزینه کل را، نسبت به آنچه گمان می‌شود، تشکیل می‌دهد؛ در عوض تفاوتی که سال‌ها بعد به بار می‌آورد ممکن است بزرگ باشد. اقلام این‌هاست:

قیمت واحد ایمپلنت
بین سیستم‌ها تفاوت هست، اما در مجموع یک طرح کل دهان این تفاوت معمولاً قلم تعیین‌کننده نیست. روبنا و دستمزد ساخت بیشتر وقت‌ها بزرگ‌ترند.
هزینه قطعه یدکی و تعمیر
در سیستمی رایج، عوض کردن پیچ شل‌شده کار کوچکی است. قطعه‌ای که پیدا نشود ممکن است همین کار را به تعویض روبنا تبدیل کند.
ماندگاری سیستم
سیستمی که تولیدش ادامه دارد، درمان را ده سال بعد هم قابل تعمیر نگه می‌دارد. این قلمی است که در صورت‌حساب دیده نمی‌شود اما از همه ارزشمندتر است.
برنامه‌ریزی و دستمزد
تفاوت دو درمانی که با یک ایمپلنت انجام شده‌اند، بیشتر وقت‌ها نه از برند، بلکه از برنامه‌ریزی و تنظیم اکلوژن می‌آید. این قلم در صورت‌حساب به‌صورت دستمزد دیده می‌شود و جایی است که نباید از آن کم گذاشت.

پرسش‌های پرتکرار

کدام برند بهترین است؟

پاسخ واحدی که برای همه صدق کند وجود ندارد. سیستمی که مدت‌ها در بازار بوده، داده منتشرشده پشتش هست و سال‌ها بعد هم قطعه‌هایش پیدا می‌شود، انتخاب خوبی است. فراتر از این، بهترین ایمپلنت آن است که اندازه‌اش با استخوان شما جور باشد و درست کاشته شده باشد.

اگر ایمپلنت ارزان استفاده شود، زودتر می‌افتد؟

لزوماً نه. در میان دلیل‌های شناخته‌شده از دست رفتن ایمپلنت، سیگار، دیابت کنترل‌نشده، مراقبت نکردن و خطاهای پخش بار در صدر قرار دارند؛ برند در این فهرست قلم برجسته‌ای نیست. خطر اصلی، ناشناخته بودن سیستم و در دسترس نبودن قطعه‌های آن است.

برند ایمپلنت قدیمی دهانم را نمی‌دانم، مشکلی پیش می‌آید؟

وقتی کاری لازم شود، ممکن است دردسرساز شود. در بیشتر موارد می‌شود سیستم را از روی رادیوگرافی شناسایی کرد، اما وقت می‌گیرد. تماس با کلینیکی که درمان را انجام داده و خواستن سابقه‌تان، کوتاه‌ترین راه است.

ایمپلنت‌هایی از برندهای مختلف می‌توانند در یک دهان باشند؟

می‌توانند و گاهی چاره‌ای نیست. عیبش پیچیده شدن مراقبت است: هر سیستم قطعه‌ها و ابزارهای خودش را دارد. اینکه ایمپلنت‌های تازه در صورت امکان از همان سیستم فعلی باشند، کارهای بعدی را ساده‌تر می‌کند.

ایمپلنت‌های تک‌تکه بهترند؟

نه بهتر، نه بدتر؛ متفاوت‌اند. در طراحی تک‌تکه، بدنه و بخش بالایی یک قطعه‌اند؛ پیچ اتصال و فاصله میکرونی آن اتصال وجود ندارد. در عوض زاویه را نمی‌شود بعداً با عوض کردن قطعه بالایی اصلاح کرد، یعنی برنامه‌ریزی باید از ابتدا درست باشد.

شما از کدام سیستم استفاده می‌کنید؟

سیستمی را که به کار می‌بریم و دلیلش را در معاینه به‌صورت کتبی در میان می‌گذاریم؛ وقتی درمان تمام می‌شود، برند، قطر، طول و محل قرارگیری ایمپلنت‌هایتان به‌عنوان سابقه به شما داده می‌شود. خواستن این اطلاعات درخواستی عادی است و نزد ما حتی لازم نیست جداگانه درخواستش کنید.

به جای تیتانیوم ایمپلنت زیرکونیا را ترجیح بدهم؟

ایمپلنت‌های زیرکونیا وجود دارند و در وضعیت‌های مشخصی مطرح می‌شوند؛ اما پشتوانه داده‌های بلندمدت تیتانیوم گسترده‌تر است. تصمیم باید نه با سلیقه شخصی، بلکه بر اساس وضعیت استخوان و بار برنامه‌ریزی‌شده گرفته شود. اگر نگرانی شما دیده شدن فلز است، این معمولاً موضوعی است که با طراحی روبنا حل می‌شود.

منابع

صفحات مرتبط

گام بعدی

رادیوگرافی خود را بفرستید تا گزینه‌ها را با هم بررسی کنیم.

تصویر سی‌بی‌سی‌تی یا پانورامیک خود را بفرستید. ظرف ۲۴ ساعت می‌نویسیم کدام گزینه برای دندان شما واقع‌بینانه است.

درخواست ارزیابی
درخواست