Əlamətlər
Ağız boşluğu və dodaq
Ağız boşluğundakı dəyişikliklər çox vaxt dişdən deyil, toxumadan qaynaqlanır: göbələk, yara, çat, rəng dəyişikliyi. Protez istifadə edənlərdə bunların bir qismi birbaşa protezlə bağlıdır.
Ağız boşluğu və dodaq
- Ağız kənarında çat və yara: nədən olur, necə keçir?Ağız bucağındakı çat çox vaxt vitamin çatışmazlığı deyil, göbələk və bakteriya qarışığıdır. Dişləmənin çökməsi, yeyilmiş diş və köhnə protezlə əlaqəsi.
- Ağızda silinməyən ağ ləkə: göbələk, yoxsa leykoplakiya?Silinən ağ qat çox vaxt göbələkdir, silinməyən ləkə isə başqa şeydir. Evdə iki sadə ayrım testi, 2 həftəlik hədd və biopsiyadan əvvəl veriləcək suallar.
- Ağızda qan qabarcığı: nədən olur, nə vaxt analiz lazımdır?Damaqda qəfildən çıxan qanla dolu qabarcıq çox vaxt zərərsizdir və bir neçə günə keçir. Nə vaxt qan analizi lazımdır, hansı halda 112-yə zəng edilir?
- Ağızda qırmızı ləkə: protez, göbələk, yoxsa eritroplakiya?Ağızdakı qırmızı ləkələrin çoxu protezdən, göbələkdən və ya travmadan olur. İki həftə qaydası, eritroplakiyanın əlamətləri və biopsiya lazım olan hallar.
- Ağızda göbələk (kandidoz): nədən olur, niyə təkrarlanır?Dildəki ağ ərp ilə protez altındakı yayılmış qızartı eyni göbələyin iki üzüdür. Niyə təkrarlandığı və müalicənin protezi də əhatə etməli olduğu.
- Ağızda bərk şişkinlik: damaqda və dil altında torusmu?Damaqda və ya dilin altında sümük kimi bərk şişkinlik çox vaxt torusdur. Evdə ayırd etmə işarələri, protezə və implanta təsiri, biopsiya tələb edən əlamətlər.
- Ağızdan nəfəs almaq: niyə olur, dişlərə nə edir?Ağızdan nəfəs almaq çox vaxt burun tutulmasından olur; ağzı qurudur, diş ətinə və dişlərə təsir edir. Evdə testlər, uşaqlarda xəbərdarlıqlar, nə vaxt həkimə.
- Aktinik xeylit: günəşin alt dodaqda qoyduğu izAktinik xeylit günəşlə bağlı, xərçəngönü dodaq dəyişikliyidir. Quru dodaqdan necə fərqlənir, diaqnoz, müalicə seçimləri, təqib və günəşdən qorunma.
- B12 və dəmir çatışmazlığı ağızda hansı əlamətləri verir?Qırmızı hamar dil, dildə yanma, aft və ağız küncündə çat. Qan analizi normal olsa belə hansı testləri istəməli, hansı dərmanlar B12-ni azaldır.
- Badamcıq daşı: niyə olur, necə çıxır, nə vaxt QBB-yə?Boğazdan gələn ağ, pis qoxulu parça çox vaxt badamcıq daşıdır. Evdə təhlükəsiz üsullar, lazer və əməliyyat seçimləri, QBB həkiminə aparan əlamətlər.
- Coğrafi dil: xəritəyə bənzər ləkələr zərərlidirmi?Coğrafi dil yoluxucu deyil, xərçəngə çevrilmir. Ləkələr niyə yerini dəyişir, yanmanı nə artırır, nə ilə qarışdırılır və hansı əlamətdə müayinə lazımdır.
- Dildə çatlar: niyə olur, vitamin çatışmazlığıdırmı?Dildəki çatlar çox vaxt zərərsiz çatlı dildir. Vitamin çatışmazlığından ayıran güzgü testi, təmizləmə qaydası və müayinə tələb edən əlamətlər.
- Dildə diş izləri: dişləri sıxma, yoxsa yuxu apnoesi?Dilin kənarındakı dalğavari diş izləri çox vaxt zərərsizdir. Dişləri sıxma, yuxu apnoesi və qalxanabənzər vəzi ilə əlaqəsi, nə vaxt həkimə getmək lazımdır.
- Dildə ağ ərp nədən olur, nə vaxt həkimə getmək lazımdır?Dildə ağ ərp əksər hallarda bakteriya və qalıq yığılmasıdır. Silinib-silinməməsi, yeri və müddəti göbələyi, leykoplakiyanı və liken planusu ayırır.
- Dildə keyimə və qarışqalanma: nə vaxt təcilidir?Dildə keyimə diş iynəsindən B12 çatışmazlığına, allergiyadan miqrenə qədər səbəblərdən olur. Nitq pozulubsa və ya üz sallanıbsa, 112-yə zəng edin.
- Dildə yara: dişlənmə, yoxsa aft? Nə vaxt müayinə lazımdırDildə yara əksər hallarda dişlənmədən, aftdan və ya iti diş kənarından olur. Kənar testi, 3 həftə həddi, evdə qulluq və 112 tələb edən əlamətlər.
- Dodaqda uçuq: nədən çıxır, neçə günə keçir, aftdan fərqiDodaqda uçuq nədən çıxır, neçə günə keçir, kremin real təsiri nədir? Aftdan fərqi, diş qəbulundan əvvəl nə etməli, göz və körpə üçün təcili əlamətlər.
- Dodaqda qəfil şişkinlik: səbəbləri və nə vaxt 112?Dodaq niyə qəfildən şişir: allergiya, təzyiq dərmanı, irsi angioödem, mukosele. Evdə edilə bilən ayrım, 112 əlamətləri və həkimdən nələri soruşmalı.
- Dodaqda keyimə: səbəbi nədir, nə vaxt təcilidir?Dodaqda keyimə əksər hallarda diş anesteziyasıdır. Keyiyən sahənin xəritəsi, diş çəkilməsi və implantdan sonrakı müddətlər, insult və təcili əlamətlər.
- Dilim qırmızı və hamardır: çatışmazlıq, yoxsa göbələk?Hamar, parlaq qırmızı dil əksər hallarda B12, dəmir, folat çatışmazlığını və ya göbələyi düşündürür. Differensial diaqnoz, testlər və təcili əlamətlər.
- Sağalmayan dodaq yarası: 3 həftə qaydası və aktinik xeylitUçuq 10 günə, adi yara 1–2 həftəyə bağlanır. 3 həftəni keçən dodaq yarası, aktinik xeylit, güzgüdə baxılacaq əlamətlər və biopsiya barədə.
- Qara tüklü dil: səbəbləri, təmizlənməsi və keçmə müddətiQara tüklü dil zərərsizdir: uzanmış dil çıxıntıları rəng tutur. Antibiotik, siqaret və çayın rolu, dilin düzgün təmizlənməsi və həkimə getmə vaxtı.
- Mukosele: alt dodaqda su ilə dolu qabarcıq niyə təkrarlanır?Alt dodaqdakı şəffaf, su ilə dolu qabarcıq çox vaxt mukoseledir. Nədən olur, niyə partlatmamalısınız, niyə geri qayıdır və nə vaxt çıxarılmalıdır.
- Herpetik gingivostomatit: ağızda yaralar və qızdırmaUşaqda qızdırma ilə gələn, diş ətini və ağzı bürüyən yaralar çox vaxt ilk herpes infeksiyasıdır. Maye qəbulu, antiviralın ilk 3 günü, yoluxma, təcili əlamətlər.
- Səhərlər ağız quruluğu: nədən olur, nə etməli?Səhər quru ağızla oyanmanın əsas səbəbləri ağızdan nəfəs, xoruldama, yuxu apnoesi və dərmanlardır. Dişə və protezə təsiri, evdə yoxlama, nə vaxt həkimə getməli.
- Dad itkisi: qoxu, yoxsa dad, səbəbi nədir, nə vaxt təcilidir?Dad itkisinin çoxu qoxu itkisidir. Evdə bir dəqiqəlik ayırd etmə testi, dərman, protez və diş çəkilməsi ilə bağlı səbəblər və 112 tələb edən üz sallanması.
- Yanaqda ağ xətlər: liken planusdurmu?Yanağın içindəki ağ xətlər liken planus, sürtünmə izi və ya göbələk infeksiyası ola bilər. Evdə dartma və silmə testi, xərçəng riski, nə vaxt müayinə lazımdır.